In de Duitse kerk in Den Haag was maandagavond 20 april de 111e herdenking van de Armeense Genocide in 1915. Ten tijde van de Eerste Wereldoorlog hebben rond de anderhalf miljoen Armeniërs het leven verloren.
Al meer dan eeuw is er discussie over de vraag of het wel of geen genocide was, ofwel volkerenmoord. Het was in de tijd van het Ottomaanse Rijk, de voorganger van Turkije, het land dat volgens de Armeniërs verantwoordelijk is voor de genocide. Wat door Turkije met kracht wordt ontkend. Met als gevolg dat Turkije en Armenië nog altijd niet op goede voet staan met elkaar.
Steeds meer landen hebben uitgesproken dat het genocide was. Nederland nog steeds niet. Tot ergernis van de Federatie Armeense Organisaties Nederland (FAON) dat maandag de herdenking organiseerde, in aanwezigheid ook van burgemeester Jan van Zanen van Den Haag.
Inge Drost van FAON sprak opnieuw haar ongenoegen er over uit dat ook het nieuwe kabinet weer spreekt in termen van de ‘kwestie van de Armeense genocide’. Het woord ‘kwestie’ in dit verband kwetsend en eigenlijk al reden genoeg om de Staat voor de rechter te dagen. Aldus Inge Drost die onvermoeibaar al jaren lang de Tweede Kamer bestookt.
De herdenking begon met anderhalve minuut stilte en was daarna afwisseling van mooie muziek en rake toespraken. Het Abovian Jeugdkoor zong een lied en het zogenoemde Akopian Trio uit Apeldoorn speelde schitterende muziek. Ze speelden diverse composities van Rachmaninov en Babadjanyan en ook het thema van de film Schindlers List. Onder leiding van hun moeder musiceerden pianist Adam van zeventien, cellist Christian van zestien en de violist Emanuel van elf prachtig samen. Jongens met Armeense roots die afkomstig zijn uit een muzikale familie.
Ieder op hun eigen wijze belichtten de sprekers hun kijk op de genocide. Aan het woord kwamen de Armeense ambassadeur in Nederland Victor Biyagov, mevrouw Ali Zalinyan, Tweede Kamerlid voor PvdA/GroenLinks, Antoine Bodar, rector van de Friezenkerk in Rome en tot slot mevrouw Maya Haddu namens de Aramese Beweging voor Mensenrechten (ABM).
Het nog jonge Kamerlid Ani Zalinyan vertelde dat ze als kind vanuit haar schoolklas in Armenië uitkeek op de berg Ararat, de Armeense berg die zich sinds de Eerste Wereldoorlog in Turkije bevindt en die voor Armenië nog altijd het symbool is van het verlies van toen. Hun berg die zich niet meer in hun land bevindt.
Ze herinnerde zich de zware verhalen en gedichten die ze in de klas moesten lezen. Verhalen die ze toen niet helemaal begreep maar nu wel. Mevrouw Zalinyan wilde niet in het verleden blijven steken, maar hoopt vurig op een hernieuwde dialoog tussen Armenië en Turkije. Alleen zo is het volgens haar mogelijk om het verleden te verwerken en samen te leven richting de toekomst.
Foto boven: Het jeugdkoor van Abovian opende het muzikale deel van de avond.
Ambassadeur Victor Biyagov voert het woord.
Antoine Bodar, overgekomen vanuit Rome naar Den Haag.
Tweede Kamerlid Ani Zalinyan hoopt op dialoog in de toekomst.
Maya Haddu namens de Aramese Beweging voor Mensenrechten.
Het Akopian Trio speelde prachtig.